Jesienią wiele wiatrówek trafia do szafy na kilka miesięcy. Najprostsza zasada, jaka przychodzi do głowy, brzmi: rozładuj wszystko, spuść, zwolnij. Dla wiatrówki sprężynowej to dobra rada. Dla wiatrówki PCP zła. Trzy napędy mają tu trzy różne reguły, a o niektórych pisaliśmy dotąd w osobnych tekstach. Ten zbiera je w jednym miejscu i dokłada to, co wspólne: miejsce, wilgoć i powrót po przerwie.
Trzy napędy, trzy reguły
Każdy napęd przechowuje się inaczej, bo w każdym co innego pracuje pod obciążeniem. W sprężynówce to sprężyna. Przy PCP zawór, który domyka się dzięki ciśnieniu w zbiorniku, a w wiatrówce na CO2 uszczelka, na którą naciska kapsuła. Zasada „zdejmij obciążenie” pasuje więc do dwóch napędów, ale do PCP już nie.
Sprężynowa: zwolniona sprężyna
Tu wszystkie źródła mówią jedno. Instrukcja producenta wiatrówek łamanych, o której pisaliśmy przy porównaniu systemów naciągu, ostrzega, że sprężyna długo trzymana w napięciu może osłabnąć. To samo piszą poradniki sklepów, a GNP Defend ujmuje to krótko: sprężynówkę przechowujesz nienapiętą.
Sprężyna jest napięta tylko wtedy, gdy wiatrówka została naciągnięta. Jeśli tak ją zostawiłeś, zwalniasz ją strzałem ze śrutem do kulochwytu. Nie strzelasz na sucho, bo strzał bez śrutu szkodzi tłokowi i uszczelce, o czym piszemy w tekście o technice strzelania.
Przed odstawieniem robisz to, co po każdym strzelaniu, tylko dokładniej. Wiatrówkę osuszasz, jeśli była wilgotna, przecierasz metal cienką warstwą oleju i sprawdzasz, czy w komorze nie został śrut. Jak smarować i czego unikać, żeby nie doprowadzić do dieselingu, czyli zapłonu oparów oleju w cylindrze, opisaliśmy w tekście o konserwacji sprężynówki.
PCP: ciśnienie zostaje
Przy PCP odruch „spuść wszystko” szkodzi. Instrukcja Air Arms, opisana w tekście o konserwacji PCP, podaje dla opisanego modelu, że zbiornik powinien stale mieć ciśnienie resztkowe, bo dopiero przy nim domyka się zawór. GNP Defend pisze podobnie: wiatrówkę PCP przechowuje się z częścią ciśnienia w zbiorniku, bo całkiem rozładowana może mieć problem z uszczelnieniem zaworu.
Ile zostawić? Tu źródła się rozchodzą. Użytkownicy kanadyjskiego forum Airgun Forum trzymają swoje PCP napełnione do pełna i argumentują, że cykle napełniania i opróżniania bardziej męczą zbiornik niż stałe ciśnienie. GNP mówi tylko o „części ciśnienia”. Instrukcja Air Arms podaje wartość dla jednego modelu. Rozstrzyga więc instrukcja twojej wiatrówki. Część instrukcji importerzy i sklepy publikują jako pliki PDF, z takich korzystaliśmy w tekstach o PCP. Jeśli swojej nie znajdziesz, zapytaj sprzedawcę albo serwis, a do tego czasu trzymaj się jednego: nie opróżniaj zbiornika do zera.
Z tej samej instrukcji pochodzą dwie drobne rzeczy na czas przechowywania: nakrętka na porcie ładowania, żeby brud nie trafił do zaworu, i magazynek przechowywany bez śrutu, co zaleca instrukcja Diany, żeby nie osłabiać jego sprężyny.
CO2: kapsuła wychodzi
W wiatrówce na CO2 źródłem ciśnienia jest kapsuła, którą wiatrówka przebija przy zakładaniu. Dopóki tkwi na miejscu, przez cały czas naciska na uszczelkę. Airgun.pl, o czym pisaliśmy przy pistoletach na CO2, radzi nie przechowywać wiatrówki z wkręconą kapsułą, bo stały nacisk odkształca uszczelkę.
GNP Defend podaje też, kiedy to zaczyna mieć znaczenie. Przez kilka dni do kilku tygodni kapsuła w wiatrówce to normalne użytkowanie. Przy miesiącu i dłużej stałe ciśnienie powoli ściska uszczelki zaworu i sprzyja nieszczelności. Procedura na dłuższą przerwę wygląda tak: opróżnij kapsułę, strzelając do kulochwytu albo zgodnie z instrukcją, wyjmij ją, daj kroplę oleju silikonowego na uszczelkę i odłóż wiatrówkę bez kapsuły.
Nieużyte kapsuły są w tej układance najmniejszym problemem. GNP pisze, że zamknięte kapsuły przetrwają lata, a ich jedynym prawdziwym wrogiem jest wysoka temperatura. Nie trzymaj ich więc przy grzejniku ani w nagrzanym samochodzie.
Gdzie i w czym przechowywać
Militaria-blog radzi umieścić wiatrówkę na zimę w pokrowcu i trzymać ją w ogrzewanym pomieszczeniu, a nie w piwnicy czy garażu, bo panujące tam warunki są dla niej zbyt skrajne. GNP dodaje miejsce suche, o stałej temperaturze, z dala od bezpośredniego słońca, i cienką warstwę oleju silikonowego na zewnętrznych częściach metalowych przeciw korozji.
Jedna zasada wraca we wszystkich źródłach. Mokrej wiatrówki nie zamykasz w pokrowcu. GNP pisze to wprost, a w tekście o pokrowcach pokazaliśmy, że zamknięty futerał trzyma w środku całą wilgoć, którą przyniesiesz z dworu. Wiatrówkę wniesioną z mrozu zostaw najpierw, żeby ogrzała się i obeschła, bo na zimnym metalu w ciepłym pokoju skrapla się para.
Zostaje bezpieczeństwo. Wiatrówkę przechowujesz rozładowaną, a śrut osobno, najlepiej pod kluczem i poza zasięgiem dzieci, jak zaleca instrukcja producenta. Militaria-blog zwraca uwagę, że jeśli w domu są dzieci, warto wybrać pokrowiec z dodatkowym zabezpieczeniem, na przykład z zamkiem.
Po przerwie: zanim strzelisz
Kolejność poniżej to nasza propozycja, zebrana z zaleceń dla poszczególnych napędów. Nie jest normą producenta.
- Obejrzyj wiatrówkę. Szukaj rdzy na metalu i śladów wilgoci w pokrowcu.
- PCP: sprawdź manometr. Jeśli ciśnienie wyraźnie spadło, choć nie strzelałeś, to typowy objaw nieszczelnej uszczelki. Wymiana uszczelek zbiornika i zaworu to robota serwisu.
- CO2: nowa kapsuła z kroplą oleju. GNP Defend i airgun.pl zalecają kroplę oleju silikonowego na szyjkę kapsuły przed jej założeniem.
- Sprężynowa: kilka strzałów do kulochwytu. Posłuchaj, czy każdy brzmi tak samo.
- Gogle i kulochwyt. Pierwsze strzały po przerwie oddajesz w okularach ochronnych, do odpowiedniego kulochwytu.
| Napęd | Stan do przechowywania | Po przerwie sprawdź |
|---|---|---|
| Sprężynowa | sprężyna zwolniona, komora pusta | czy strzały brzmią równo |
| PCP | zbiornik z ciśnieniem według instrukcji, nakrętka na porcie, magazynek bez śrutu | czy ciśnienie nie spadło |
| CO2 | bez kapsuły, kropla silikonu na uszczelce | nowa kapsuła z kroplą oleju |
| Każdy | rozładowana, sucha, w pokrowcu, śrut osobno, poza zasięgiem dzieci | rdza i wilgoć |
Najczęstsze pytania
Czy wiatrówkę sprężynową można przechowywać z napiętą sprężyną?
Nie. Instrukcja producenta i poradniki zgodnie ostrzegają, że sprężyna długo trzymana w napięciu może osłabnąć. Jeśli wiatrówka jest naciągnięta, zwalniasz ją strzałem ze śrutem do kulochwytu, nigdy na sucho. Potem sprawdzasz, czy w komorze, czyli w miejscu, do którego wkładasz śrut, nic nie zostało.
Czy wiatrówkę PCP trzeba rozładować na zimę?
Ze strzałów tak, ze zbiornika nie do zera. Zawór w PCP domyka się dzięki ciśnieniu, a całkiem pusty zbiornik może mieć problem z uszczelnieniem. Ile ciśnienia zostawić, podaje instrukcja twojej wiatrówki. Bez niej zapytaj sprzedawcę albo serwis.
Czy można zostawić kapsułę CO2 w wiatrówce na zimę?
Nie. Przez kilka dni do kilku tygodni to normalne, ale przy przerwie od miesiąca w górę stały nacisk kapsuły odkształca uszczelkę. Najpierw wystrzelaj resztę gazu, oddając strzały ze śrutem do kulochwytu, aż wiatrówka przestanie strzelać, albo postąp zgodnie z instrukcją. Potem wyjmij kapsułę i daj kroplę oleju silikonowego na gumową uszczelkę, o którą się opierała.
Gdzie przechowywać wiatrówkę?
W suchym, ogrzewanym pomieszczeniu o stałej temperaturze, w pokrowcu i z dala od bezpośredniego słońca. Piwnicę i garaż poradniki odradzają, bo panują tam zbyt skrajne warunki, a wilgoć sprzyja korozji. Śrut trzymaj osobno, a całość poza zasięgiem dzieci.
Co sprawdzić w wiatrówce po zimie?
Rdzę i wilgoć, a w PCP manometr, czyli wskaźnik ciśnienia w zbiorniku. Jeśli ciśnienie spadło, choć nie strzelałeś, to zwykle nieszczelna uszczelka. W wiatrówce na CO2 załóż nową kapsułę z kroplą oleju silikonowego. Pierwsze strzały oddaj w okularach, do kulochwytu.
Więcej o wiatrówkach
Zobacz pozostałe poradniki o wyborze, amunicji i konserwacji wiatrówek.
Dodaj komentarz